|
تقسیمات کشوری و موقعیت جغرافیایی سوادکوه
شهرستان پهناور سوادكوه
یكی از شهرستانهای پانزده گانه استان مازندران است كه در البرز مرکزی و در مجاورت استان
تهران قرار گرفته و شهرپل سفید مركز آن با شهر ساری مركز استان مازندران 70 كیلومتر
فاصله دارد.سوادكوه از سمت شمال به شهرستان قائمشهرو از سمت جنوب به شهرستان فیروزکوه
و استان تهران واز سمت غرب به شهرستان بابل و از سمت شرق به شهرستان ساری و ارتفاعات
دودانگه محدود است. بر اساس آخرین سرشماری عمومی كشور جمعیت آن68286 نفر بوده و مساحت
آن به 2078 كیلومتر مربع می رسد. این شهرستان با ترا كم نسبی جمعیت 9/32 نفر در هر
كیلومتر مربع مساحت، دارای پائین ترین میانگین در سطح شهرستانهای استان مازندران است.طبق
جدیدترین تقسیمات كشوری سوادکوه از دو بخش بنامهای مركزی وشیرگاه ، چهار شهر بنامهای
پل سفید ،زیرآب ، شیرگاه وآلاشت . شش دهستان بنامهای سرخ كلا با 20 آبادی، راستوپی
با 69 آبادی، ولوپی با 52 آبادی، كسلیان با 17 آبادی، شرق و غرب شیرگاه با 31 آبادی
و دهستان لفور با 29 آبادی تشکیل شده است.
شهرستان سوادكوه در
یك دره وسیع طولانی ودر دامنه های شمالی رشته كوههای البرز مركزی واقع شده است. حوزه
كلی این ناحیه از منتهی الیه جلگه های جنوبی، و 30 كیلومتری دریای خزر آغاز ده و با
شیب بسیارتند به سوی جنوب كشیده می شود. پوشش ارتفاعات تا بلندی 2000 متری سرسبز و
جنگلی و از آن به بعد مرتعی، خشك با آب و هوای سردسیری می باشد.
جهت شرقی و غربی این
ارتفاعات به موازات سواحل دریای خزر مانع و سد بزرگ برای تبادل جریان های جوی بین این
دریا و فلات مركزی یاران بوده و جریانهای غربی به همراه ابرهای باران آوركه از غرب
اروپا به ایران می رسند در كنار دیواره های ستببر و غول پیكر این كوهستان محبوس شده
و باعث ریزش برف و باران فراوان و سودمند می شوند. واحد مركزی این رشته كوهها در سوادكوه
قرار دارد. ارتفاعات و تپه ماهورهائی كه از جنوب به شمال كشیده شده اند به سرعت بلندی
خود را از دست می دهند و به جلگه مازندران و بر حاشیه جنوبی شهرستان قائم شهر منتهی
می شوند. آبادیهای فراوانی نیز در دل این ارتفاعات قرار داشته و در سطح شهرستان سوادپراكنده
اند.
دهستان راستوپی از
مجموعه كوههائی تشكیل شده كه بلندترین نقطه آن بنام قله اتابك، 3271 متر از سط ح دریا
ارتفاع دارد. حوزه ارتفاعات و دره های شلفین نیز منطقه ولوپی را تشكیل می دهند كه ارتفاع
آنها از جنوب به شمال و متمایل به شرق كاسته شده و بلندترین نقطه این ناحیه نیز 3500
متر از سطح دریا ارتفاع دارد. شهر آلاشت در ارتفاع 1800 متری شیب شرقی این ناحیه واقع
شده است.دره ها و ارتفاعات وسو یا امامزاده حسن با بلندی 2865 متر و امتداد غربی، شرقی،
منطقه لفور را در غرب شهرستان سوادكوه پدید آورده اند كه دارای جنگلهای انبوه و بسیار
زیبائی می باشد. منطقه كسلیان در دامنه های غربی دره اصلی سوادكوه و شرق این شهرستان
دارای وضعیت مشابه دهستان لفور می باشد.اختلاف ارتفاع زیاد در فواصل اندك و بالا بودن
میانگین شیب زمین سبب شده است كه آب و هوا و پوشش گیاهی سوادكوه بشكل بسیار متنوع و
متفاوتی جلوه گر شود.بارش در ارتفاعات این شهرستان بصورت برف در نواحی كم ارتفاع شمالی
بصورت باران می باشد.نواحی قشلاقی ان در ارتفاع 200 الی 750 متر و ارتفاع بالا از 1700
متری تا نواحی ییلاقی و مراتع، كاملا متمایز از یكدیگرند. مراتع این ناحیه از بهترین
و غنی ترین انواع در سطح كشور بشمار می روند.
شهرستان سوادکوه یکی از شهرستانهای
استان
مازندران در شمال ایران است که در ناحیه
البرز مرکزی و در مجاورت استان
سمنان قرار گرفتهاست. شهر
پل سفید مرکز شهرستان سوادکوهاست که با
شهر ساری
مرکز استان مازندران ۷۰ کیلومتر فاصله دارد.
شهرستان سوادکوه از
سمت شمال به
شهرستان قائمشهر، از سمت جنوب به
شهرستان فیروزکوه و
استان تهران، از سمت غرب به
شهرستان بابل و از سمت شرق به
شهرستان ساری و ارتفاعات
دودانگه و دهستان
چاشم (شهریارکوه)
در
استان سمنان محدود است.
جمعیت
بر اساس آخرین سرشماری
عمومی کشور جمعیت شهرستان سوادکوه ۶۸۲۸۶ نفر بوده و مساحت آن به ۲۰۷۸ کیلومتر مربع
میرسد. این شهرستان با ترا کم نسبی جمعیت ۹/۳۲ نفر در هر کیلومتر مربع مساحت، دارای
پائین ترین میانگین در سطح شهرستانهای استان مازندران است.
تقسیمات
کشوری
شهرستان سوادکوه از
دو بخش بنامهای بخش مرکزی وشیرگاه
و چهار شهر بنامهای
پل سفید،
زیرآب، شیرگاه و
آلاشت تشکیل شدهاست. این شهرستان در مجموع از
شش دهستان بنامهای سرخ کلا با بیست آبادی، راستوپی با ۶۹ آبادی، ولوپی با ۵۲ آبادی،
کسلیان با ۱۷ آبادی، شرق و غرب شیرگاه با ۳۱ آبادی و دهستان
لفور با ۲۹ آبادی تشکیل شدهاست.
-
بخش مرکزی شهرستان سوادکوه
-
دهستان راستوپی
-
دهستان سرخکلا
-
دهستان ولوپی
-
دهستان کسلیان
شهرها:
آلاشت،
پل سفید و
زیرآب
شهر:
شیرگاه
آلاشت
آلاشت یکی از شهرهای شهرستان
سوادکوه در استان
مازندران و زادگاه
رضاشاه پهلوی میباشد. نام آلاشت در زبان محلی
به معنی آشیانه
عقاب است. وجه تسمیه آن نیز احتمالاً وجود عقابهای فراوان
در کوههای بلند این منطقه است.
جغرافیای انسانی
مطابق با سرشماری
نفوس و مسکن سال ۱۳۸۵، آلاشت دارای ۲۸۷ خانوار و جمعیتی معادل ۹۷۶ نفر میباشد که ۴۷۸
نفر مرد و ۴۹۸ نفر زن میباشند. جمعیت باسواد شهر کلاً ۷۴۴ نفر میباشد که شامل ۳۹۰
نفر مرد و ۳۵۴ نفر زن میشود. در این شهر کلاً ۱۷۳ نفر بیسواد میباشند. آلاشت از
چند محله تشکیل شده و نام خانوادگی بیشتر اهالی، پسوند همان محله را نیز دارد. یکی
از سرگرمیهای سالخوردگان آلاشت، جمع آوری
گیاهان دارویی در فصل بهار است.
وضعیت
جغرافیایی
آلاشت در ارتفاع ۱۹۰۰
متری سطح دریا قرار گرفته است، دامنهٔ دمای این شهر بین ۷.۵ تا ۱۰ درجهٔ سانتیگراد
میباشد و میانگین بارندگی سالانهٔ آن بین ۵۰۰ تا ۷۰۰ میلیلیتر میباشد. آلاشت دارای
حیات وحش حفاظت شده است که میتواند درختان سیاه ریشه مانند
گردو،
فندوق و
گیلاس را در خود پرورش دهد.
معماری
آلاشت
کوچه های بسیار باریک
که فقط دونفر می توانند از کنار هم عبور کنند از خصوصیات آلاشت است. خانه ها عموماً
خشتی و سقف ها تخته پوشند. اغلب کوچه ها سنگفرش شده اند. آب آشامیدنی آلاشت از چشمه
ای به نام «هرى خامه» تامین می شود که به اعتقاد اهالی خاصیت دارویی دارد.
اهمیت
تاریخی
آلاشت به دلیل موقعیت
جغرافیایی خود، کمتر مورد توجه فاتحین ایران بوده است. این شهر کوچک، محل تولد رضاشاه
است. خانه ای که رضاشاه در آن ولادت یاف، به کتابخانه مبدل شده است. وضعیت این خانه
درحال حاضر چندان مطلوب نیست و بخشی از آن در حال تخریب است.
زیرآب
زیرآب شهری است از توابع
شهرستان
سواد کوه در استان
مازندران ایران که راهآهن تهران-شمال از این
شهر میگذردد.
نام
شهر زیرآب
نام این شهر از یك
نهر بنام ذبرو گرفته شده كه به معنی آب روشن می باشد. این رود از شیب تند ارتفاعات
ذنگالو در غرب شهر زیرآب سرچشمه می گیرد.
ذبرو یك واژه تركیبی است. واژه زی یا زیو به معنی صاف و روشن و واژه رو در اصطلاح بومیان
به رودخانه اطلاق می گردد.
پل سفید
پل سفید مرکز شهرستان
سواد کوه واقع در استان
مازندران است.
شهر پل سفید مرکز
شهرستان سواد کوه در استان مازندران ایران می باشد. شهر پل سفید از جنوب به روستای
دوآب
واز شمال به شهر
زیرآب و
شیرگاه راه دارد.جاده ارتباطی تهران-شمال از میان این
شهر زیبا می گذرد.گفتنی است راه
آهن تهران – شمال هم از این شهر می گذرد(این راه آهن با مشارکت
مهندسان
آلمانی در دوره ی
رضاشاه ساخته شد).
کوه و
جنگل و
رودخانه برای این شهر بهترین می
تواند بهترین درآمد باشد.
شیرگاه
شیرگاه یکی از چهار شهر
شهرستان سواد کوه در استان
مازندران است. ازجنوب
به شهرهای
زیرآب
و
پل سفید
واز شمال
به شهرستان
قائم شهر راه دارد. این شهر همچنین از سمت
غرب به شهرستان
بابل راه دارد.
نام منبع : دانشنامه
آزاد
|